Jaki rozdrabniacz do jabłek wybrać?
Rozdrabniacze do owoców pomagają przygotować surowiec z jabłek, gruszek oraz innych owoców i jagód do późniejszego wyciskania soku. Po rozdrobnieniu owoce dobrze poddają się prasowaniu, co zapewnia najlepszą wydajność soku.
Wybierając rozdrabniacz do jabłek, warto zwrócić uwagę na materiały, z których wykonane są jego elementy, jakość wykonania, konstrukcję, wydajność oraz uzyskiwaną frakcję. Wszystko to wpływa na jakość produktu końcowego (sok, cydr, wino, ocet jabłkowy).
Najpierw w artykule zostaną opisane podstawowe rodzaje rozdrabniaczy do jabłek i ich budowa, a następnie porady dotyczące wyboru rozdrabniacza.
Rodzaje rozdrabniaczy i kruszarek do jabłek:
Ręczne lub mechaniczne rozdrabniacze (kruszarki) do jabłek na sok
Ręczny rozdrabniacz do jabłek z drewnianym cylindrem i wkręconymi wkrętami samogwintującymi
To najprostsza konstrukcja ręcznego rozdrabniacza do jabłek, którą łatwo można wykonać samodzielnie. Jednak podczas rozdrabniania jabłka trzeba dociskać do cylindra rozdrabniającego.

Rysunek 1. Ręczny rozdrabniacz RS-1 (Producent: APPLE PRESS LTD.)
Ręczny rozdrabniacz do jabłek z cylindrem rozdrabniającym o dużej średnicy
Dzięki dużej średnicy cylindra rozdrabniającego jabłka są chwytane samoczynnie i nie trzeba ich dociskać.
Wideo 1. Ręczny rozdrabniacz RS-2 (Producent: APPLE PRESS LTD.)
Ręczny rozdrabniacz do jabłek z dwoma cylindrami rozdrabniającymi i nożami
Konstrukcja takiej ręcznej mechanicznej kruszarki do owoców to obudowa z dwoma walcami rozdrabniającymi i nożami, które obracają się naprzeciw siebie. Noże kruszą jabłka, a walce chwytają je i przepychają w dół, łamiąc na mniejsze kawałki.

Rysunek 2. Ręczny rozdrabniacz BAESSO 100 (Producent: Fratelli BAESSO s.n.c.)
Rozdrabniacze napędzane wiertarką (rozdrabniacze do jabłek z wiertarki)
Kruszarka do jabłek z wiadra
Konstrukcja takiego rozdrabniacza to plastikowe wiadro, na którego pokrywie znajduje się tuleja centrująca dla noża. Jabłka wsypuje się do wiadra, wiadro zamyka pokrywą z włożonym nożem, a pokrywę mocuje. Następnie nóż zaciska się w uchwycie wiertarki udarowej i ruchami posuwisto-zwrotnymi obracającego się noża w kilka minut rozdrabnia się jabłka. Pierścień blokujący ogranicza głębokość, na jaką opuszcza się nóż, aby nie uszkodzić plastikowego wiadra. Taki rozdrabniacz jest uniwersalny i nadaje się do wszelkich owoców, warzyw, winogron, jabłek i jagód.

Rysunek 3. Rozdrabniacz do jabłek i winogron CD-1 (Producent: APPLE PRESS LTD.)
Kruszarka do jabłek z cylindrem rozdrabniającym w drewnianej lub nierdzewnej obudowie (
Zwykle jako cylinder stosuje się drewniany cylinder z wkręconymi w niego wkrętami samogwintującymi w taki sposób, aby łby wkrętów wystawały na 6–8 mm.

Rysunek 4. Cylinder rozdrabniający ze stali nierdzewnej kruszarki DS-2 (Producent: APPLE PRESS LTD.)
Jako cylinder rozdrabniający może też występować tarka do ziemniaków o dużych oczkach.

Rysunek 5. Rozdrabniacz do jabłek DS-2 (Producent: APPLE PRESS LTD.)
Elektryczne rozdrabniacze (kruszarki do jabłek, owoców i warzyw)
Elektryczna tarka do ziemniaków z nożami do jabłek
Najprostsza i najtańsza opcja rozdrabniania jabłek w niewielkich ilościach to elektryczna tarka do ziemniaków z nożami do jabłek. Taka przystawka świetnie nadaje się do jabłek i innych owoców. Wydajność takiej tarki doskonale pasuje do prasy śrubowej o pojemności 3–5 litrów. Jedyny minus polega na tym, że jabłka trzeba będzie kroić na pół.
Wideo 2. Tarka do ziemniaków BETM-1 z nożami do jabłek (Producent: UAB Migiris)
Elektryczna kruszarka do jabłek z dużą tarką do ziemniaków
Na drewniany cylinder o dużej średnicy lub na cylinder ze stali nierdzewnej mocuje się kawałek cienkiej blachy nierdzewnej z wytłoczonymi elementami dużej tarki do ziemniaków. Cylinder rozdrabniający jest osadzony na wale w obudowie na 2 łożyskach i łączony z silnikiem elektrycznym za pomocą paska lub elastycznego sprzęgła.

Rysunek 6. Rozdrabniacz do jabłek EVS-055 (Producent: APPLE PRESS LTD.)
Elektryczna tarka do jabłek
Kruszarka do owoców tego typu ma tarczę ze stali nierdzewnej z wytłoczonymi otworami i naostrzonymi komórkami tnącymi (jak duża tarka w kuchni, na której ścierasz marchew).
Konstrukcja takiego rozdrabniacza do jabłek jest prosta i niezawodna. Dzięki kątowi między rurą a tarczą tnącą jabłka są chwytane samoczynnie podczas rozdrabniania i nie trzeba ich popychać rękami.
Takiej kruszarki do jabłek można używać także do rozdrabniania winogron. Tarka pracuje na niskich obrotach, a tarcza rozdrabniająca nie narusza integralności pestki winogrona; również szypułka pozostaje cała i jest przepychana przez szczelinę między tarczą rozdrabniającą a pokrywą rozdrabniacza. Jeśli zamierzasz robić wino, a nie sok, to przed rozdrabnianiem lepiej najpierw oddzielić jagody od szypułek. W ten sposób rozdrabniacz do jabłek z tarczą-tarką można wykorzystać zarówno do produkcji cydru, jak i do rozdrabniania winogron przy produkcji wina.

Rysunek 7. Elektryczny rozdrabniacz do jabłek ESE-018 (Producent: APPLE PRESS LTD.)
Elektryczny rozdrabniacz do jabłek z tarczą z ostrzami tnącymi
Rozdrabniacz do jabłek tego typu to obudowa z rurą do podawania owoców, które trafiając na tarczę rozdrabniającą z dwoma ostrzami, wylatują przez otwór wylotowy.
Tarcza ma dodatkowe ostrza w centrum, do wstępnego rozdrabniania owoców, a także po to, aby jabłka nie klinowały się w środku.

Rysunek 8. Elektryczny rozdrabniacz owoców FRUIT SHARK (Producent: VARES Mnichovice a. s.)
Elektryczna kruszarka do jabłek z 2 cylindrami rozdrabniającymi
Rozdrabniacz to obudowa z lejem zasypowym i 2 walcami, które obracają się naprzeciw siebie, chwytają i rozdrabniają owoce.
Silnik jest podłączony przez przekładnię pasową.
Wideo 3. Kruszarka do jabłek PIPMO (Producent: Grifo Marchetti Srl)
Elektryczny rozdrabniacz do jabłek z nożami i sitkiem
Przez lejek jabłka trafiają do komory rozdrabniania, gdzie za pomocą noży są mielone na drobną frakcję i wylatują przez zamontowane sitko.
Sitka są wymienne, dzięki czemu można uzyskać wymaganą frakcję rozdrobnionych jabłek.

Rysunek 9. Elektryczny rozdrabniacz MULIPLUS (Producent: ZAMBELLI Enotech s.r.l.)
Elektryczny rozdrabniacz do jabłek z popychaczem i tarką/sitkiem
Przez lejek jabłka trafiają do komory rozdrabniania, gdzie za pomocą popychacza i sekcji z tarką (lub sitkiem) są mielone na drobną frakcję i wylatują przez zamontowane sitko. Sitka są wymienne, dzięki czemu można uzyskać wymaganą frakcję rozdrobnionych jabłek.

Rysunek 10. Elektryczny rozdrabniacz MMS (Producent: Zottel d.o.o.)
Elektryczny rozdrabniacz do jabłek z cylindrem rozdrabniającym o dużej średnicy i popychaczem
W obudowie kruszarki zamontowany jest duży cylinder rozdrabniający ze stali nierdzewnej. Jabłka wsypuje się do zasobnika i trafiają między cylinder rozdrabniający a popychacz. Dzięki ruchom posuwisto-zwrotnym popychacza jabłka są dociskane do cylindra i następuje rozdrabnianie. Nawiasem mówiąc, w rozdrabniaczach VORAN starego typu stosowano właśnie tę konstrukcję rozdrabniacza z automatycznym mechanizmem popychacza.

Rysunek 11. Elektryczny rozdrabniacz do jabłek RINK (Producent: Helmut Rink GmbH)

Rysunek 12. Rozdrabniacz do jabłek z automatycznym mechanizmem popychacza (Producent: voran Maschinen GmbH)

Rysunek 13. Rozdrabniacz do jabłek z automatycznym mechanizmem popychacza (Producent: voran Maschinen GmbH)
Elektryczny rozdrabniacz do jabłek z tarczą z zębami
Na wale silnika zamontowana jest tarcza ze stali nierdzewnej z kilkoma rzędami zębów, które działają jak kruszarka, a nie tarka. Zmieniając położenie zasuwy otworu wylotowego, można regulować stopień rozdrobnienia owoców.

Rysunek 14. Elektryczny rozdrabniacz do jabłek Apster 2500 (Producent: Masito OU )
Metody alternatywne
Do rozdrabniania jabłek można użyć mocnej sokowirówki z dużą tarką lub robota kuchennego. Do kruszenia nada się także krajarka do pasz lub śrutownik z tarczą do rozdrabniania roślin okopowych, na przykład domowy rozdrabniacz pasz IK-1 (Producent: OAO „Mogilevliftmash”).

Rysunek 15. Domowy rozdrabniacz pasz IK-1 (Producent: OAO „Mogilevliftmash”)
Wybór rozdrabniacza do jabłek
Materiał wykonania
Każdy element rozdrabniacza, który ma kontakt z sokiem jabłkowym, powinien być wykonany z naturalnego drewna, stali nierdzewnej, plastiku lub malowanego metalu.
Najlepiej wybrać rozdrabniacz wykonany w całości ze stali nierdzewnej do kontaktu z żywnością gatunków 08Х18Н10 (AISI304) lub 10Х17Н13М2Т (AISI 316).
Niektóre elementy rozdrabniacza mogą być wykonane z dębu lub buku. Te gatunki drewna wyróżniają się wysoką wytrzymałością i nie wydzielają do soku żadnych szkodliwych substancji.
Uzyskiwana frakcja
Optymalny rozmiar kawałków jabłek po rozdrobnieniu wynosi około 6–8 mm (tak jak ścierałbyś marchew na dużej tarce). Taki rozmiar jest optymalny do prasowania. Zbyt drobna frakcja będzie zatykać worek filtracyjny. Zbyt duże kawałki jabłek będą słabo poddawać się prasowaniu. Warto zaznaczyć, że podczas rozdrabniania pestki powinny pozostać całe, co pozwala uniknąć niepożądanej goryczki soku.

Rysunek 16. Uzyskana frakcja przy użyciu elektrycznego rozdrabniacza do jabłek ESE-055 (Producent: APPLE PRESS LTD.)
Jakość wykonania
Jeśli kupujesz rozdrabniacz ze stali nierdzewnej, zwróć uwagę na spoiny. Niedopuszczalne są ślady przebarwień (przegrzania) metalu. Wszystkie spoiny powinny być obrobione po spawaniu i powinna zostać odtworzona ochronna warstwa tlenkowa zwiększająca odporność korozyjną. Proces ten nazywa się pasywacją.

Rysunek 17. Obrabiana spoina po spawaniu
Warto też zwrócić uwagę na jakość grani spoiny. Aby uzyskać prawidłową, wysokiej jakości spoinę, podczas spawania konieczny jest podmuch (podanie gazu osłonowego na odwrotną stronę spoiny). W przeciwnym razie odwrotna strona spoiny utlenia się, w grani powstają pory i wtrącenia, a także spada odporność korozyjna (nawet przy późniejszej pasywacji).

Rysunek 18. Grań spoiny (1 - spawanie bez podmuchu, 2 - ślady przebarwień po spawaniu z podmuchem, 3 - pasywowana grań spoiny)
Na obrobionych elementach rozdrabniacza nie powinno być głębokich rys po szlifowaniu ani zadrapań. Wszystko to może w przyszłości stać się źródłem korozji i rozwoju bakterii.
W kontakcie z kwaśnym sokiem w takich miejscach może pojawiać się rdza, a produkt końcowy może nabrać metalicznego posmaku.
W przemyśle spożywczym i farmaceutycznym takie spoiny uważa się za niehigieniczne. Mikroorganizmy mogą gromadzić się w porowatych, utlenionych obszarach, co jest niebezpieczne. Dlatego zbiorniki ze stali nierdzewnej zwykle mają lustrzaną powierzchnię wewnętrzną i nie mają narożników, aby można je było łatwo umyć.
Na elementach metalowych nie powinno być ostrych krawędzi; ślady rdzy i głębokie rysy muszą zostać zeszlifowane, powierzchnia przed malowaniem powinna być szorstka i odtłuszczona. Spoina przed malowaniem powinna być oczyszczona z tlenków, odprysków i nadlewów. Kształt spoin powinien być jednorodny, bez braku przetopu, por i wtrąceń żużla. Wszystko to zapewnia wysoką przyczepność farby do metalu.

Rysunek 19. Malowanie proszkowe ramy prasy (1 - powłoka z obcymi wtrąceniami, 2 - niepomalowane miejsca, 3 - wysokiej jakości powłoka proszkowa)
Elementy metalowe nie powinny mieć niepomalowanych miejsc; warstwa powłoki powinna być wystarczająco gruba, bez obcych wtrąceń (kurz, śmieci).
Elementy drewniane powinny być bez pęknięć i dużych sęków, powierzchnia wyszlifowana z użyciem drobnego ziarna. W miejscach wad drewna element może pęknąć pod obciążeniem, a drzazgi mogą rozerwać worek filtracyjny.
Konstrukcja rozdrabniacza
Rozdrabniacz działający na zasadzie tarki zwykle ma niskie obroty silnika (1300–1500 obr./min) i pracuje cicho, nie powodując nadmiernego hałasu.
Rozdrabniacze z dwoma ostrzami tnącymi mają mniejszą średnicę samej tarczy i zwykle pracują przy 3000 obr./min.
Jeśli masz potrzebę zmiany wielkości frakcji rozdrobnionych owoców, lepiej wybrać rozdrabniacz z popychaczem i wymiennymi sitami. Takie rozdrabniacze mogą również rozdrabniać owoce pestkowe (morele, śliwki), czerstwy chleb i inne produkty.
Wydajność rozdrabniacza
Wybierając rozdrabniacz do owoców lub jagód, warto zwrócić uwagę na jego wydajność. Rozdrabniacz najlepiej dobrać do prasy tak, aby szybkość rozdrabniania owoców i szybkość wyciskania były mniej więcej takie same. Sok zwykle wyciska cała rodzina: jedna osoba zbiera i myje owoce, druga rozdrabnia, a trzecia zajmuje się wyłącznie wyciskaniem. W takim przypadku nikt nie będzie bezczynnie czekał, aż ktoś inny rozdrabni jabłka do wyciskania albo wyciśnie sok i wreszcie zwolni pojemnik do rozdrabniania surowca.
Dla prasy o pojemności kosza 3–10 l wystarczy rozdrabniacz ręczny, rozdrabniacz na wiertarkę lub tarka do ziemniaków z nożami do jabłek (wydajność 30–50 kg/h). Na przykład rozdrabniacz z napędem z wiertarki DS-1 lub tarka do ziemniaków z nożami do jabłek Migiris BETM-1.
Dla prasy o pojemności kosza 10–30 l wystarczy niewielki elektryczny rozdrabniacz o wydajności 200–300 kg/h. Na przykład elektryczny rozdrabniacz do jabłek ESE-018. Średnica otworu zasypowego wynosi 85 mm, co pozwala rozdrabniać jabłka średniej wielkości bez wstępnego krojenia.
Jeśli rosną u Ciebie duże jabłka, lepiej wybrać większy model rozdrabniacza (ESE-055), aby nie trzeba było kroić jabłek przed rozdrabnianiem. Średnica otworu zasypowego w modelu ESE-055 wynosi już 125 mm, a rozdrabniacz jest dodatkowo wyposażony w lejek do zasypywania owoców.
Wideo 4. Elektryczny rozdrabniacz do jabłek ESE-055 (Producent: APPLE PRESS LTD.)
Dla prasy o pojemności kosza 50–100 l potrzebny jest już elektryczny rozdrabniacz o wydajności 400–600 kg/h. Na przykład elektryczny rozdrabniacz do jabłek ESE-055.
Dla niewielkiej linii do produkcji soków tłoczonych bezpośrednio potrzebna jest przemysłowa kruszarka do jabłek o wysokiej wydajności (od 1000 kg/h i więcej). Na przykład elektryczny rozdrabniacz SPEIDEL 22200 lub BAESSO 995.

Rysunek 20. Elektryczny rozdrabniacz 22200 (Producent: Speidel Tank- und Behälterbau GmbH)
Dla automatycznej linii do produkcji soków istnieją rozdrabniacze o wysokiej wydajności z myjką i taśmociągiem do podawania jabłek do rozdrabniacza.

Rysunek 21. Myjka–elewator–kruszarka do owoców MAXIMILL 3000 (Producent: JSC “ProFruit Machinery”)
Opakowanie
Nawet jeśli rozdrabniacz do jabłek jest bardzo dobry, niewiarygodne opakowanie, przez które towar zostanie uszkodzony podczas dostawy, może zepsuć Twoje wrażenie z zakupu.
Zwróć uwagę na opakowanie rozdrabniacza do jabłek. Kruszarka powinna być zapakowana w pudełko z wytrzymałej tektury, nie powinna swobodnie latać w pudełku, a wszystkie puste przestrzenie powinny być wypełnione wkładkami z pianki polietylenowej, tektury, styropianu lub innego wypełniacza. Opakowanie odporne na uderzenia powinno być przygotowane na przejście przez dziesiątki centrów logistycznych i niezawodnie chronić kruszarkę przed uderzeniami i upadkami podczas transportu. Duże i ciężkie rozdrabniacze należy transportować wyłącznie na palecie.

Rysunek 22. Opakowanie antyudarowe rozdrabniacza do jabłek ESE-018 (Producent: APPLE PRESS LTD.)
Warto też zwrócić uwagę na ekologiczność opakowania. Najlepiej, jeśli pudełko jest zszyte metalowymi zszywkami, a nie zaklejone taśmą. Plastikowa taśma utrudnia późniejszy recykling tektury. Wkładki antyudarowe powinny być wykonane z tektury (np. honeycomb) lub pianki polietylenowej. Punktów przyjmowania styropianu jest znacznie mniej i często trzeba go wyrzucać do pojemnika na odpady niesegregowane, przez co trafia na wysypisko i nie jest poddawany dalszemu recyklingowi.
No i oczywiście z punktu widzenia ekologii lepiej od razu kupić bardziej jakościowy rozdrabniacz do jabłek, który posłuży Ci przez długie lata i który będzie można przekazywać z pokolenia na pokolenie.
Ten artykuł został napisany na podstawie wieloletniego doświadczenia w produkcji i sprzedaży rozdrabniaczy do jabłek, a także innego sprzętu do wyciskania soku, winiarstwa i produkcji napojów.
Z asortymentem kruszarek do jabłek można zapoznać się w naszym sklepie internetowym:
Rozdrabniacze do owoców i jabłek
Jaką prasę do wyciskania soku z jabłek wybrać? - przeczytaj tutaj
© APPLE PRESS LTD. Wszelkie prawa zastrzeżone.
Kopiowanie, rozpowszechnianie i wykorzystywanie tekstu, obrazów lub jakichkolwiek innych materiałów serwisu bez pisemnej zgody właściciela praw autorskich jest zabronione.