Pasteryzatory soków: klasyfikacja urządzeń i rekomendacje dotyczące wyboru
Po wyciśnięciu sok należy obowiązkowo pasteryzować, aby zniszczyć szkodliwe mikroorganizmy i wydłużyć okres przechowywania. Proces ten pozwala zachować smak i właściwości prozdrowotne produktu bez dodawania konserwantów.
Zgodnie z zasadą działania pasteryzatory soku dzielą się na:
1. PASTERYZATORY SOKU DZIAŁANIA OKRESOWEGO
1.1. Garnek ze stali nierdzewnej
Taki garnek idealnie nadaje się do pasteryzacji soku. Należy jednak zwrócić uwagę na gatunek stali nierdzewnej, z której wykonano garnek. Sok jest środowiskiem kwaśnym i najlepiej wybierać wysokostopowe, odporne na korozję stale nierdzewne gatunku AISI 304 (18/10). Rosyjski odpowiednik – 08Х18Н10. Do podgrzewania soku w garnku można używać palników gazowych, elektrycznych, a także indukcyjnych.
1.2. Pasteryzator soku z wbudowanym elektronicznym termometrem
Jeśli do garnka dodać kran spustowy do rozlewu oraz wbudowany termometr z sygnalizacją dźwiękową osiągnięcia zadanej temperatury, otrzymamy pasteryzator.
Rysunek 1. Pasteryzator soku SP-50 (Producent: APPLE PRESS LTD.)
1.3. Autoklaw jako pasteryzator soku
Do pasteryzacji soku można również użyć urządzenia do konserwowania – autoklawu. Urządzenie to zwykle ma elektryczną grzałkę z regulatorem temperatury i kilkoma programami grzania, a także kran spustowy, który wygodnie wykorzystać do rozlewu gorącego soku.
Rysunek 2. Autoklaw DOMO DO42326PC
1.4. Zbiornik na sok z pływającą pokrywą i zanurzeniową grzałką rurową
Pasteryzator działa na zasadzie zwykłej domowej grzałki zanurzeniowej, którą zanurza się w zbiorniku z sokiem. Na dole zbiornika do podgrzewania soku znajduje się kran spustowy, który wygodnie wykorzystać do rozlewu gorącego soku. Zbiornik na sok z pływającą pokrywą można również wykorzystać do przechowywania pasteryzowanego soku.
Czytaj więcej: Jak przechować sok na zimę – 9 sposobów
Rysunek 3. Pasteryzator soku SPEIDEL 65 l - 170 l z grzałką zanurzeniową
1.5. Izolowany termicznie zbiornik do pasteryzacji soku
Pasteryzator działa na zasadzie zwykłej domowej grzałki zanurzeniowej, którą zanurza się w zbiorniku z sokiem. Na dole zbiornika do podgrzewania soku znajduje się kran spustowy, który wygodnie wykorzystać do rozlewu gorącego soku. Dzięki podwójnym ściankom pasteryzatora minimalizowane są straty ciepła podczas podgrzewania soku i utrzymywana jest zadana temperatura w trakcie rozlewu.
Rysunek 4. Izolowany termicznie zbiornik ze stali nierdzewnej do pasteryzacji soku 80 l – 150 l (Producent: Helmut Rink GmbH)
1.6. Kocioł do gotowania konfitur i pasteryzacji soku lub mleka
Zbiornik pasteryzatora ma podwójne ścianki i jest w całości wykonany ze stali nierdzewnej. Podgrzewanie może odbywać się za pomocą elektrycznych elementów grzejnych z użyciem gliceryny lub wodą z zewnętrznego źródła ciepła (na przykład kocioł olejowy lub gazowy).
Pasteryzator ma regulowaną prędkość, wbudowaną w pełni automatyczną kontrolę temperatury i czasu pasteryzacji.
Zintegrowany mieszalnik ze zgarniaczami zapobiega przywieraniu produktu do ścianek.
Panel dotykowy pozwala ustawiać receptury, czas, temperaturę i prędkość mieszania.
Rysunek 5. Kocioł do gotowania konfitur i dżemów z mieszadłem 200 l - 500 l (Producent: ProFruit Machinery)
1.7. Pasteryzator zanurzeniowy (pasteryzator na bazie łaźni wodnej)
Świeży sok rozlewa się do butelek, na szyjki zakłada się nakrętki (nie dokręcając do końca). Butelki ustawia się w specjalnych tackach i umieszcza w wannie, po czym wlewa się do niej wodę aż do momentu, gdy sięgnie szyjek butelek. Za pomocą elementów grzejnych lub zewnętrznego źródła ciepła podgrzewa się wodę w wannie. Po osiągnięciu zadanej temperatury uruchamia się timer i rozpoczyna się pasteryzacja. W tym czasie do nowego zestawu tacek można załadować napełnione butelki, aby przyspieszyć proces wymiany.
Po upływie czasu pasteryzacji butelki są wyjmowane, nakrętki hermetycznie dokręcane, a butelki odwracane.
Ponieważ temperatura jest mierzona wyłącznie w wannie, ważne jest kontrolowanie temperatury soku w butelkach, aby upewnić się, że zachowany jest proces technologiczny pasteryzacji.
Metodę tę można stosować do butelek szklanych, słoików, puszek oraz każdego innego opakowania odpornego na temperaturę.
Działa z różnymi produktami, takimi jak sok, dżem, marmolada, purée, sos itp.
Rysunek 6. Wanna – pasteryzator soku (Producent: ProFruit Machinery)
2. PRZEPŁYWOWE (RUROWE) PASTERYZATORY SOKU
W tym typie pasteryzatorów soku za pomocą elementów grzejnych podgrzewa się wodę, w której znajduje się wężownica (wymiennik ciepła), przez którą przepływa sok. Dzięki temu skraca się czas oddziaływania cieplnego na sok oraz uzyskuje się ciągłość procesu.
2.1. Garnek z wężownicą
Garnek stawia się na palniku gazowym, indukcyjnym lub elektrycznym. Po osiągnięciu roboczej temperatury wody można rozpocząć pasteryzację soku. Należy przy tym kontrolować temperaturę soku na wyjściu, aby nie spadała poniżej 80 stopni. Można to osiągnąć, zmieniając moc płomienia palnika lub zmieniając prędkość przepływu soku przez wężownicę.
Rysunek 7. Pasteryzator przepływowy z wężownicą PAS 50 (Producent: ZAMBELLI Enotech s.r.l. )
Istnieją również podobne pasteryzatory już z zamontowanym wewnątrz garnka elementem grzejnym.
Rysunek 8. Pasteryzator przepływowy z wężownicą i grzałką elektryczną PA90 (Producent: VORAN Maschinen GmbH)
Rysunek 9. Schemat funkcjonalny działania pasteryzatora soku VORAN PA90
2.2. Półautomatyczny elektryczny pasteryzator soku z wymiennikiem ciepła
Zbiornik z wodą napełnia się do poziomu czujnika. Po podgrzaniu wody do temperatury roboczej do górnego zbiornika wlewa się sok i włącza cyfrowy termometr do kontroli temperatury soku. Temperaturę soku na wyjściu należy regulować ręcznie. Pasteryzator jest wyposażony w 2 końcówki do rozlewu soku do szklanych butelek oraz stół do worków Bag-in-Box.
Rysunek 10. Półautomatyczny elektryczny pasteryzator soku z wymiennikiem ciepła PA180E (Producent: VORAN Maschinen GmbH)
2.3. Automatyczny pasteryzator soku z wymiennikiem ciepła
W tym typie pasteryzatorów wszystkie procesy podgrzewania i kontroli temperatury soku są zautomatyzowane. Pasteryzator podłącza się do linii produkcji soku i pozostaje jedynie rozlewać sok do butelek lub innych pojemników.
Rysunek 11. Automatyczny elektryczny pasteryzator soku z wymiennikiem ciepła EHA 27E (Producent: Gebhardt Anlagentechnik GmbH Co.KG)
Takie pasteryzatory mogą być elektryczne, dieslowskie i gazowe.
Rysunek 12. Automatyczny dieslowski pasteryzator soku z wymiennikiem ciepła HEAT 3000 (Producent: ProFruit Machinery)
Istnieją również pasteryzatory połączone z instalacją do rozlewu soku do opakowań Bag-in-Box® oraz „Stand up Pouch”. System obejmuje dieslowski pasteryzator, półautomatyczną napełniarkę Bag-in-Box oraz zbiornik buforowy, tworząc kompleksowe, mobilne rozwiązanie do optymalizacji produkcji.
Rysunek 13. Pasteryzator z wymiennikiem ciepła połączony z instalacją do rozlewu soku (Producent: ProFruit Machinery
2.4. Pasteryzator z wymiennikiem ciepła typu „rura w rurze”
Wymiennik ciepła typu „rura w rurze” został specjalnie zaprojektowany do podgrzewania lub chłodzenia produktów o średniej i wysokiej lepkości (na przykład purée, jagody itp.). Jego największą zaletą jest możliwość obróbki produktów z włóknami lub cząstkami bez ryzyka zatkania.
Pasteryzator składa się z wymiennika ciepła z dwiema współosiowymi rurami. Sok przepływa przez rurę wewnętrzną, a podgrzewanie odbywa się przez rurę zewnętrzną za pomocą wody.
Woda może być podgrzewana za pomocą zewnętrznych podgrzewaczy z wykorzystaniem oleju napędowego (oleju), gazu lub energii elektrycznej, a także doprowadzana z innego źródła ciepła
Rysunek 14. Pasteryzator z wymiennikiem ciepła typu „rura w rurze” (Producent: ProFruit Machinery
Ze względu na rodzaj elementu grzejnego pasteryzatory soku dzielą się na:
Pasteryzatory elektryczne
Niewielkie pasteryzatory domowe są wygodne w użyciu w warunkach domowych i w małych gospodarstwach.
Przemysłowe elektryczne pasteryzatory soku mają dużą moc elementu grzejnego, dlatego zwykle pracują z sieci trójfazowej (380 V) i wymagają dużej mocy przyłączeniowej.
Pasteryzatory gazowe
Dzięki temu, że taki pasteryzator soku nie wymaga podłączenia do sieci elektrycznej, można go używać w dowolnym miejscu, nawet na mobilnych liniach produkcji soków.
Pasteryzator przemysłowy ma cyfrowy termostat, który zapewnia automatyczną kontrolę temperatury wody.
Pasteryzatory dieslowskie
Pasteryzatory dieslowskie są również często używane na mobilnych liniach tłoczenia soków. Przy używaniu pasteryzatora dieslowskiego w pomieszczeniu należy zadbać o rurę do odprowadzania spalin.
Wybór pasteryzatora jest uwarunkowany przede wszystkim kosztem nośnika energii, dostępnością przyłącza o wymaganej mocy, a także wymaganą wydajnością.
Jesteśmy producentami urządzeń do tłoczenia soków. W naszym sklepie internetowym mogą Państwo zakupić zarówno niewielkie pasteryzatory domowe, jak i pasteryzatory przemysłowe niezbędne do linii produkcji naturalnych soków tłoczonych.
© APPLE PRESS LTD. Wszelkie prawa zastrzeżone.
Kopiowanie, rozpowszechnianie i wykorzystywanie tekstu, obrazów lub jakichkolwiek innych materiałów ze strony bez pisemnej zgody właściciela praw jest zabronione.
